GoldNews.Biz اخبار اقتصادی ايران وجهان خبرهای ارز طلا سکه
  اخبار اقتصادی ايران و جهان،خبرهای ارز، طلا و سکه

صفحه اصلی جدیدترین اخبار از خبرگزاری های خارجی جدیدترین اخبار از خبرگزاری های ایران ارتباط باما
   GoldNews.Biz اخبار اقتصادی ايران وجهان خبرهای ارز طلا سکه
سیاسی(3677)

جهان(1724)

ایران(1107)

اروپا(282)

اجتماعی(1795)

ورزشی(270)

فرهنگ و هنر(535)

روابط بین الملل(45)

محیط زیست(184)

دانش و فناوری(484)

حقوق بشر(413)

اقتصادی(2677)

آمریکا(174)

 
منبع: سحام نیوز تعداد بازدید:   1611 زمان ثبت:   11:17:40 1394-07-22
مجلس در بررسی برجام چه چیزی را از افکارعمومی مخفی کرد؟
به گزارش گلد نیوز به نقل از سحام نیوز توافق هسته‌ای ایران و قدرت‌های بزرگ، موسوم به برجام، در حالی در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید که در جریان بحث‌های مخالفان و موافقان، بخشی از کلیدی ترین اطلاعات مرتبط با توافق از افکارعمومی پنهان نگاه داشته شد. اطلاعاتی که عمدتاً، مرتبط با یک خط قرمز نانوشته محافظه کاران حاکم، یعنی «هزینه‌های برنامه هسته‌ای ایران» بودند.

در جریان بحث‌های مجلس ایران، مخالفان توافق هسته‌ای تصویر یک برنامه بسیار موفق و سودمند برای کشور را ترسیم می کردند دارای هزینه‌هایی قابل کنترل بوده است. در مقابل، مدافعان برجام، با وجود توضیحات «جزئی» خود، به وضوح مراقب بودند تا از زیر سوال بردن «کلیت» برنامه‌ای هسته‌ای ایران در زمان مسئولیت آقای احمدی‌نژاد خودداری کنند و در صورت لزوم، تنها به انتقاد از «شیوه مذاکره» این دولت بپردازند.

این در حالی است که آن‌چه در نهایت جمهوری اسلامی ایران را وادار به انعطاف در مذاکرات اتمی کرد، چیزی جز غیرقابل تحمل شدن هزینه‌های کلان برنامه هسته‌ای نبود. هزینه‌هایی که بخشی از آن ناشی از شیوه مذاکره مسئولان سابق، و بخشی بزرگتر به جهت گیری کلی این برنامه ارتباط داشت که در رأس نظام جمهوری اسلامی ایران به تصویب رسیده بود.

۵۰۰ میلیارد دلار خسارت برای تولید «یک هفتصدم» برق ایران؟

هزینه‌های اقتصادی برنامه هسته‌ای ایران، مهم‌ترین واقعیت غایب در بحث‌های مربوط به بررسی برجام در مجلس بود. در استدلال‌های مدافعان توافق هسته‌ای در آستانه تصویب نهایی آن نیز، حداکثر اشاراتی به هزینه‌های «تاخیر در اجرای برجام»، و نه مجموعه برنامه هسته‌ای، وجود داشت.

بنا بر گزارش تیرماه بانک جهانی، تحریم‌های بین المللی باعث از دسترس خارج شدن ۱۰۷ میلیارد دلار از دارایی‌های ایران شده است (که به تخمین این بانک ۲۹ میلیارد آن به صورت پول نقد قابل بازگشت به کشور خواهد بود). این تحریم‌ها، در کنار افت جهانی قیمت نفت، به کاهش شدید درآمد نفتی ایران از ۱۲۰ میلیارد دلار در سال ۱۳۹۰ به ۲۴ میلیارد دلار در سال جاری انجامیده است.

وزارت دارایی آمریکا، مجموع هزینه تحریم‌های بین المللی برای اقتصاد ایران را، بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار تخمین زده است. تحریم‌هایی که ایران در جریان مذاکرات، برای رفع تک، تک آن‌ها ناچار از چانه‌زنی و دادن امتیاز بر سر میز مذاکره برای نزدیک شدن (و البته نه رسیدن) به وضعیت «پیش از» تحریم‌ها شد.

هرچند پیشرفت در زمینه غنی سازی اورانیوم، به میزانی موضع ایران را در مذاکرات برای امتیازگیری تقویت کرد، اما تحریم‌های متعدد وضع شده بر سر این غنی سازی، به میزانی بسیار بیشتر موضع ایران را در جریان گفتگوها پایین آورد؛ چرا که مجموعه پرونده عظیمی از تحریم‌های پیچیده و بی سابقه را روی میز مذاکرات قرار داد که طرف مقابل، برای رفع هرکدام از آنها امتیازی ملموس را مطالبه می‌کرد.

این در حالی است که به ازای مجموع هزینه‌های تحمیل شده بر اثر تحریم‌ها، ظرفیت غنی سازی به دست آمده در زمان اقای احمدی‌نژاد، توان تولید کمتر از «یک هفتصدم» از مجموع تولید سالانه برق کشور را داشت.

اوج موفقیت این دوره، رسیدن به ۱۹ هزار سانتریفوژ (عمدتا) نسل یک بود که مجموعا، توان غنی سازی اورانیوم در حد «یک دهم» از نیاز سالانه نیروگاه اتمی بوشهر را داشتند. خود نیروگاه اتمی بوشهرهم، ۱۰۰۰ مگاوات از مجموع حدود ۷۳۰۰۰ مگاوات (یک هفتاد و سوم) ظرفیت برق سالانه تولید شده در نیروگاه‌های ایران را فراهم می‌کند.

یعنی در زمان آقای احمدی نژاد، با تن دادن به بیش از ۵۰۰ میلیارد دلار هزینه تحریم‌ها، توان تولید اورانیوم ایران به اندازه یک دهم مصرف سالانه نیروگاهی رسید که کمتر از یک هفتادم برق ایران را تولید می‌کرد؛ که به معنی فایده مجموع برنامه هسته‌ای در حد تولید حدود یک هفتصدم ظرفیت تولید برق کشور بود.

البته شاید اگر جمهوری اسلامی ایران می‌توانست در ازای تمام این هزینه‌ها سلاح هسته‌ای تولید کند، ممکن بود کسانی تحمیل هزینه‌های در این مقیاس بر کشور را توجیه پذیر بدانند.

اما در صورتی که مقام‌های ارشد حکومت تاکید دارند که چنین قصدی را ندارند (و با توجه به مجموعه فشارهای بین المللی، از سال‌ها پیش چنین توانی را نیز نداشته‌اند) هزینه‌های برنامه هسته‌ای ایران قابل توضیح نیست.

آیا برنامه هسته‌ای «امنیت ملی» را تقویت کرد؟

احتمالاً مهم‌ترین استدلالی که در جریان بحث‌های مجلس، در دفاع از روال سابق برنامه هسته‌ای عنوان شد، اهمیت این برنامه در «امنیت ملی» بود. مطابق این استدلال، برنامه هسته‌ای باعث شده که ایران به عنوان یک بازیگر مهم منطقه‌ای به رسمیت شناخته شود.

واقعیت آن است که ایالات متحده در زمان آقای احمدی نژاد، موفق شد با همکاری سایر قدرت‌های جهانی، از جمله روسیه و چین، ایران را در معرض محاصره کامل سیاسی و اقتصادی قرار دهد. این محاصره البته باعث نشد تا تهران دست از حمایت از متحدان خود در منطقه بردارد، چون این متحدان را، به درست یا غلط، خط مقدم دفاع از خود در مقابل «دشمنان» منطقه‌ای یا جهانی می‌دانست.

اما یکی از ملموس‌ترین تأثیرات برنامه هسته‌ای در اقدامات منطقه ای ایران، کاهش قابل توجه قدرت عمل این کشور به خاطر محدود شدن شدید امکانات مالی آن بود.

به عنوان نمونه در سوریه، بعد از تشدید بی سابقه تحریم‌های نفتی و مالی ایران در سال ۱۳۹۱، مشکلات مالی دمشق در تأمین نیازهای اولیه خود در جنگ داخلی هم افزایش یافت و به شکست‌های اجتناب ناپذیر ارتش در مناطق مختلف این کشور منجر شد (وضعیتی که به نظر می رسد بعد از توافق هسته ای، به دلایل مختلف در حال تغییر باشد).

گذشته از نقش ایران در کشورهای منطقه، تأمین احتیاجات اولیه نظامی جمهوری اسلامی هم، به شدت تحت تأثیر تحریم‌های هسته‌ای قرار گرفت. یکی از مشهورترین مثال‌های این تأثیرپذیری، پرونده موشک‌های زمین به هوای اس-۳۰۰ روسی بود که قرارداد تحویل آن‌ها، در دوره اول ریاست‌جمهوری محمود احمدی‌نژاد به امضا رسید و در پی تحریم‌های هسته‌ای و با افزایش فشارهای آمریکا لغو شد (بعد از توافق هسته‌ای، روسیه اعلام کرد که مدل های مدرن شده اس- ۳۰۰ را به ایران خواهد فروخت).

در اختیار داشتن موشک‌های زمین به هوا برای دفاع در مقابل حملات هوایی کشورهای دیگر، جزو اساسی‌ترین و درعین حال مشروع‌ترین نیازهای نظامی کشورها هستند. این در حالی است که ایران، نه تنها برخلاف همسایگانش امکان خریداری هواپیماهای جنگنده را نداشت، بلکه به واسطه تحریم‌های هسته‌ای حتی از امکان تأمین سلاح‌های لازم برای دفاع در مقابل هواپیماهای مهاجم هم برخوردار نبود.

این، وضعیتی بود که در صورت «هرگونه» تجاوز نظامی به ایران، حتی تهاجم محدود هوایی برای ضربه زدن به تأسیسات استراتژیک، زیرساخت‌ها و امنیت ملی را در معرض تهدید قطعی قرار می داد.

نباید فراموش کرد که حتی صنایع نظامی داخلی ایران، از جمله صنایع موشکی که مخالفان برجام در مورد سرنوشت آن ابراز نگرانی می‌کنند، بسیار هزینه بر و در صورت کاهش ذخایر مالی کشور، به شدت آسیب پذیر هستند.

آیا برنامه هسته‌ای ایده «تغییر رژیم» را از دستور کار خارج کرد؟

در جریان بحث‌های مرتبط با برجام، برخی از مدافعان سیاست هسته‌ای سابق ایران، آن سیاست را اهرم فشاری برای وادار کردن ایالات متحده به «قبول جمهوری اسلامی ایران» و کنار گذاشتن ایده تغییر حکومت دانستند.

هرچند تغییر نسبی مناسبات ایران و آمریکا واقعیتی نیست که قابل انکار باشد، اما ظاهرا بیان دلیل اصلی این تغییر، یکی دیگر از مناطق ممنوع فضای رسمی سیاست ایران محسوب می‌شود. دلیلی که مشخصا «تجدیدنظر» ایران در سیاست‌های دولت سابق، و نه «ظرفیت» هسته‌ای ایجاد شده در آن زمان، بوده است.

این برداشت، از آن‌جا موضوعیت می یابد که به نظر نمی‌رسد در هیچ مقطع دیگری از عمر جمهوری اسلامی، ایالات متحده آمریکا به اندازه دوران پس از تشدید تحریم‌های مالی و نفتی در موضع «تسلط» بر ایران قرار گرفته باشد.

در آن دوره، اگرچه آمریکایی‌ها صحبت از «تغییر رژیم» در ایران نمی‌کردند، اما با نظارت جهانی بر اجرای تحریم‌ها و با جلوگیری از رسیدن هرگونه درآمد ارزی به این کشور، عملا شریان‌های مالی جمهوری اسلامی را در اختیار گرفتند. ایالات متحده و متحدانش با چنین روشی، درواقع حکومت را بیشتر از هر زمان دیگری پس از جنگ ایران و عراق، در مقابل تهدیدهای امنیتی خارجی بی دفاع کردند.

با وجود این، شواهدی وجود دارد که نشان می دهد حتی در آن زمان نیز، در صورت تجدیدنظر تهران در برنامه هسته‌ای امکان آن‌چه «شناسایی جمهوری اسلامی از سوی ایالات متحده آمریکا» نامیده می شود وجود داشت، هرچند این تجدیدنظر در ایران از اساس بلاموضوع تلقی می شد.

باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا، بلافاصله پس از روی کار آمدن در واشنگتن نامه‌نگاری با رهبر جمهوری اسلامی ایران را شروع کرد که به معنی آمادگی برای به رسمیت شناختن جمهوری اسلامی و کنار گذاشتن سیاست تغییر حکومت بود. وی در این مسیر، تا به آن‌جا پیش رفت که یکی از نامه‌های خود به آیت الله خامنه ای را، در ماه‌های بعد از انتخابات ۱۳۸۸ و در اوج بحران مشروعیت حکومت ایران نوشت.

حتی پیش از آن و در زمان ریاست جمهوری جورج بوش هم، که با قرار دادن ایران در «محور شرارت» سرسخت ترین پی‌گیری کننده سیاست تغییر رژیم محسوب می‌شد، مذاکرات جدی هسته‌ای می‌توانست به نتایج مشخص در مناسبات آمریکا و جمهوری اسلامی ایران منجر شود.

به عنوان نمونه در سال ۱۳۸۵ (۲۰۰۶) و با محتاج شدن ایالات متحده به ایران برای کنترل اوضاع عراق، دولت بوش بسته‌ای پیشنهادی را در مورد برنامه هسته‌ای ارائه کرد که در آن، علاوه بر لغو تدریجی تحریم‌هایی که تا آن زمان وضع شده بود، کنار گذاشتن سیاست تغییر رژیم و زمینه سازی «پذیرش ایران در جامعه بین المللی» هم وجود داشت.

در آن زمان، حتی جورج بوش در سخنرانی خود در مجمع عمومی سازمان ملل گفت که آمریکا هیچ مخالفتی با پی‌گیری یک «برنامه واقعا صلح آمیز هسته‌ای» از سوی ایران ندارد و چشم انتظار روزی است که دو کشور بتوانند «دوستان خوب و شرکای نزدیکی» باشند.

این موضع، سه ماه قبل از تصویب نخستین قطعنامه تحریم شورای امنیت اتخاذ شد و با استفاده از آن، تهران احتمالا می‌توانست از موضع بالا مذاکرات برای کسب امتیازات هسته‌ای و غیرهسته‌ای را شروع کند و جلوی وضع تحریم‌های بین المللی را بگیرد.

اما رهبران ایران در چنان مقطعی، خطر تحریم‌ها را در حدی جدی نمی‌دانستند که چنین انعطافی را لازم بدانند. بر مبنای همین نوع تصور خوش بینانه بود که مذاکره‌کنندگان هسته‌ای ایران پاسخ بسته‌های پیشنهادی غرب در ارتباط با برنامه هسته‌ای را، با بسته‌های پیشنهادی غیر مرتبط می‌دادند.

به عنوان نمونه، این مذاکره کنندگان در پاسخ به یکی از جدی‌ترین بسته‌های پیشنهاد شده در سال ۱۳۸۷ (۲۰۰۸)، بسته متقابلی را ارائه کردند که اصلاح ساختار سازمان ملل و شورای امنیت، اصلاح ساختار آژانس بین المللی انرژی اتمی و نگارش قوانین «حق استفاده از فضا»، از جمله اجزای آن بود.

اگر برجام رد می شد

در نهایت، به نظر می‌رسد که یکی از مهم‌ترین ناگفته‌های جریان بررسی برجام در مجلس ایران، تبعات رد توافق هسته‌ای از سوی ایران بود.

مخالفان برجام، در جریان اظهارات خود، به کرات درمورد لزوم عمل نکردن ایران به توافق هسته‌ای سخن گفتند، اما تمایلی به بحث در مورد تبعات این تصمیم نشان ندادند.

به عنوان نمونه، مشکلات ناشی از تحریم نفتی سال ۱۳۹۱، در حالی اقتصاد ایران را زمین‌گیر کرد که این تحریم، صادرات نفت ایران را به طور کامل قطع نکرد و چند کشور اجازه یافتند تا به شرط کاهش مستمر واردات نفتی خود، این وارادات را ادامه دهند. این در حالی است که در صورت به هم خوردن برجام، قطع کامل صادرات نفت ایران در دستور کار قرار می‌گرفت.

نمونه‌ای دیگر، تبعات قطعنامه ۱۹۲۹ شورای امنیت بود که به کشورهای دیگر حق می‌داد «محموله‌های دریایی ایران در آب‌های آزاد را بازرسی، توقیف و حتی در صورت لزوم نابود کنند». با توجه به آن‌که این قطعنامه، بر مبنای برجام و با قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت باطل شده است، به طور طبیعی رد برجام، مجددا اجرای قطعنامه ۱۹۲۹ را الزامی می کرد.

نمایندگان مخالف توافق هسته‌ای، قاعدتا باید توضیحی می‌داشتند که بعد از باطل شدن این توافق، به عنوان نمونه برای کنترل تبعات قطع کامل صادرات نفت ایران یا تهدید نظامی کشتی‌های تجاری آن طبق قطعنامه ۱۲۹۹ چه سناریوهای مشخصی را پیشنهاد می‌کنند.

نمایندگان منتقد برجام ممکن بود در همین زمینه، به ارائه راه‌کارهایی بپردازند که برای سایر ناظران متقاعد کننده باشند یا نباشند، اما قابل فهم نبود که به سادگی از ارائه چنین راه‌کارهایی صرف نظر کنند.

به عبارت دیگر، نمایندگان منطقا نمی‌توانستند خواستار رد توافق هسته‌ای شوند، بدون آن‌که برای مقابله با تبعات رد برجام، هیچ‌گونه پیشنهاد مدونی داشته باشند.

تبعات گسترده‌ای که پرهیز از تشریح آن‌ها در طول یک‌ماه و نیم گذشته، یکی دیگر از پنهان کاری‌های بزرگ مجلس در ماجرای بررسی برجام را رقم زد.
تعداد رای=0
 نظرات:
GoldNews.Biz اخبار اقتصادی ايران وجهان خبرهای ارز طلا سکه
   GoldNews.Biz





بیشترین رای

آیت الله علوی بروجردی : با بهایی‌ها چه کنیم؟

هنوز مشخص نیست که ‏بهاییان در ایران به چه دلیل حق تحصیل و حق کار کردن ندارند و باید در زندان باشند؟

بهاییان درقم بچه های مسلمان هارا می دزدند و به باغی در اطراف قم می برند تا در مهمانی هایشان خون آن ها را بخورند

آیت الله امجد: در مکتب اهل بیت به یک حیوان نیز نمی توان ظلم نمود چه برسد به یک کافر و یا یک بهائی

مهدی خلجی : بهائی‌ها چند ویژگی دارند

3 کشته و تعدادی زخمی در تظاهرات مردم استان لرستان علیه رژیم ایران

عواقب سدسازی‌های غیراصولی در خوزستان؛ سد گتوند یک بمب ساعتی است

انتشار تصاویری از دختر و داماد فرماندهان لباس شخصی‌ها در ایران

پاسخ یک جوان از انگلستان به نامه اخیر رهبر ایران

عکسهای کولیندا گرابار کیتاروویچ رئيس جمهور کرواسی با بیکینی خبرساز شد




بیشترین بازدید

عکسهای کولیندا گرابار کیتاروویچ رئيس جمهور کرواسی با بیکینی خبرساز شد

انتشار تصاویری از دختر و داماد فرماندهان لباس شخصی‌ها در ایران

بهاییان درقم بچه های مسلمان هارا می دزدند و به باغی در اطراف قم می برند تا در مهمانی هایشان خون آن ها را بخورند

امام جمعه طهران خواهان اخراج بهاییان از کشور شد

دورهمی زندانیان بند زنان اوین به میزبانی فائزه هاشمی با حضور بهاره هدایت و فاران حسامی

آیت الله علوی بروجردی : با بهایی‌ها چه کنیم؟

هنوز مشخص نیست که ‏بهاییان در ایران به چه دلیل حق تحصیل و حق کار کردن ندارند و باید در زندان باشند؟

مهدی خلجی : بهائی‌ها چند ویژگی دارند

آیت الله امجد: در مکتب اهل بیت به یک حیوان نیز نمی توان ظلم نمود چه برسد به یک کافر و یا یک بهائی

چه بسیارند ریحانه ها که بخاطر دفاع از حیثیت خود اعدام و چه بسیارند سعید طوسی ها که بخاطر دفاع از حکومت تبرئه می شوند




آخرین بازدید

مجلس در بررسی برجام چه چیزی را از افکارعمومی مخفی کرد؟

درگیری و انفجار بمب در ازمیر ترکیه دستکم چهار کشته برجای گذاشت

عکسهای کولیندا گرابار کیتاروویچ رئيس جمهور کرواسی با بیکینی خبرساز شد

گزارش قيمت طلا صبح امروز 08-03-95 ساعت 11:33:45

رهبر انقلاب، آیت‌الله صادق آملی لاریجانی را به حضور نپذیرفتند

جانشین فرمانده سپاه: برای موشک‌هایمان جا کم داریم

بازداشت ۹۶ تن از کارمندان شهرداری مشهد

این بار دولت اسلامی قصد جان پاپ را کرده است .

زندگی تن‌فروشان شهرنو ، پیش و پس از انقلاب ۵۷

درام تازه اصغر فرهادی با بازی زوج سرشناس هالیوود




آخرین نظرات

اشکال نداره ماه نور صدات کنم؟؟؟

سلام

یک مطلب کاملاً دروغ! کی میگه آیت‌الله خامنه‌ا معصوم هس...

بعضی از دوستان راست میگن اصلا تیری از سمت نیروهای امنیت...

دوستان عزیز ، من اهل سیسان هستم ، نه انکار و نه تایید موض...

دولت تاجکستان دولت کفری است که می خواهد مانع پشرفت اسلا...

هموطنان احساساتی عقده ای خشمگین سلام کاش ذره ای از عقل خ...

عجب آدم های است.

سلام ميشه بگيد الان حال أميرعباس چطور هست

لاببز